خشن‌ترین بازی‌های تاریخ که باعث به وجود آمدن سیستم رده‌بندی سنی شدند

اگر تا امروز تریلر بازی‌ها یا کاور آن‌ها را دیده باشید، حتما متوجه نشان رده‌بندی سنی شده‌اید؛ برچسبی که مشخص می‌کند تجربه یک بازی برای چه گروه سنی مناسب است. اما جالب است بدانید که این ماجرا از ابتدا به این شکل نبود. در سال‌های ابتدایی صنعت بازی‌های ویدیویی، خبری از درج رده‌بندی سنی روی بازی‌ها نبود و سازمانی به نام «هیئت رده‌بندی نرم‌افزارهای سرگرمی» یا همان ESRB تا سال ۱۹۹۴ میلادی وجود نداشت.

با گسترش بازی‌های ویدیویی در میان جوانان و خانواده‌ها، نگرانی‌ها درباره محتوای آن‌ها هم افزایش پیدا کرد. بسیاری از والدین و مسئولان دولتی، بعضی از بازی‌ها را به دلیل خشونت زیاد برای کودکان نامناسب می‌دانستند. در همین دوران، جلسات متعددی برگزار شد و بازی‌هایی مانند مورتال کمبت و دوم مورد بررسی قرار گرفتند تا ابعاد این نگرانی‌ها بهتر مشخص شود.

در نهایت، همین بازی‌های جنجالی و خشن نقش مهمی در شکل‌گیری سیستم رده‌بندی سنی بازی‌های ویدیویی داشتند؛ سیستمی که قرار بود به والدین کمک کند تا انتخاب آگاهانه‌تری برای فرزندانشان داشته باشند. در ادامه، با تعدادی از بازی‌هایی آشنا می‌شویم که در این بحث‌ها نقش مهمی ایفا کردند.

۱. بازی Techno Cop محصول ۱۹۸۸

بازی Techno Cop در سال ۱۹۸۸ برای پلتفرم‌هایی مانند آمیگا، آتاری و MS-DOS منتشر شد. اگرچه گرافیک آن در مقایسه با استانداردهای امروزی چندان چشمگیر نیست، اما در زمان انتشار خود بازی قابل‌توجهی به حساب می‌آمد.

انیمیشن شخصیت‌هایی که منفجر می‌شدند و به تکه‌های مختلف تقسیم می‌شدند، به‌اندازه کافی خشن بود؛ اما نسخه سگا جنسیس که در سال ۱۹۹۰ منتشر شد، حتی از این نظر هم بی‌رحمانه‌تر به نظر می‌رسید. به لطف گرافیک بهتر، انیمیشن‌ها واضح‌تر شده بودند و میزان خون نمایش‌داده‌شده در صحنه‌ها هم بیشتر به چشم می‌آمد.

گفته می‌شود ناشر بازی عمدا سطح خشونت آن را افزایش داده بود تا مشخص شود چه میزان از این محتوا روی کنسول سگا قابل‌قبول خواهد بود. Techno Cop به دلیل ماهیت خشونت‌آمیز خود، به یکی از نمونه‌هایی تبدیل شد که بحث درباره ضرورت تعیین محدودیت سنی برای بازی‌ها را جدی‌تر کرد.

۲. بازی Splatterhouse 3 محصول۱۹۹۳

بازی Splatterhouse 3 در سال ۱۹۹۳ منتشر شد و به‌وضوح از فیلم‌های اسلشر دهه ۸۰ میلادی، به‌ویژه آثار ترسناک آن دوران، الهام گرفته بود.

اگرچه میزان خشونت این بازی در مقایسه با بعضی از عناوین دیگر کمتر به نظر می‌رسید، اما این موضوع به معنای مناسب بودن محتوای آن برای کودکان نبود. فضای خون‌آلود، دشمنان ترسناک و نمایش خشونت در جریان مبارزات، از ویژگی‌هایی بودند که توجه منتقدان و والدین را به خود جلب کردند.

Splatterhouse 3 نمونه دیگری از بازی‌هایی بود که نشان می‌داد محتوای بعضی از آثار ویدیویی می‌تواند برای مخاطبان کم‌سن‌وسال نامناسب باشد. بحث درباره چنین بازی‌هایی هم به افزایش توجه به ضرورت ایجاد یک سیستم مشخص برای رده‌بندی سنی کمک کرد.

۳. بازی Lethal Enforcers محصول ۱۹۹۲

Lethal Enforcers یک بازی تیراندازی با تفنگ نوری بود که در سال ۱۹۹۲ منتشر شد. نکته‌ای که این بازی را از بسیاری از عناوین دیگر متمایز می‌کرد، فقط محتوای خشونت‌آمیز آن نبود؛ بلکه شیوه تعامل بازیکن با بازی هم به موضوع بحث تبدیل شد.

در این بازی، بازیکنان با استفاده از یک تفنگ پلاستیکی به اهداف روی صفحه شلیک می‌کردند. همین شباهت ظاهری به سلاح‌های واقعی باعث شد نگرانی‌هایی درباره تاثیر چنین تجربه‌ای بر کودکان مطرح شود.

به این ترتیب، بحث‌ها فقط به نمایش خشونت در تصاویر و داستان بازی‌ها محدود نماند؛ بلکه این سوال هم مطرح شد که استفاده از ابزارهای شبیه سلاح در جریان بازی چه تاثیری بر مخاطبان کم‌سن‌وسال دارد.

شاید امروز چنین موضوعی عجیب به نظر برسد، اما نگرانی درباره تفنگ‌های پلاستیکی و نحوه استفاده از آن‌ها در بازی‌ها، بخشی از بحث‌های گسترده‌تر درباره ضرورت تعیین رده‌بندی سنی برای بازی‌های ویدیویی بود.

۴. بازی Night Trap محصول ۱۹۹۳

Night Trap یکی از عجیب‌ترین بازی‌هایی است که می‌توان تصور کرد؛ عنوانی که شاید امروز برای بعضی از مخاطبان خنده‌دار به نظر برسد، اما در دهه ۹۰ میلادی به یکی از موضوعات جنجالی میان والدین و مسئولان تبدیل شد.

این بازی یک فیلم تعاملی بود که با استفاده از تصاویر ضبط‌شده با بازیگران واقعی ساخته شده بود. در جریان بازی، باید از طریق دوربین‌های نظارتی و فعال کردن تله‌ها، از گروهی از دختران در برابر مهاجمان محافظت می‌کردید. بازیگرانی از جمله دانا پلاتو هم در این اثر حضور داشتند.

بااین‌حال، محتوای بازی و نحوه نمایش خشونت و شخصیت‌های زن باعث شد انتقادهای زیادی درباره آن مطرح شود. Night Trap در سال ۱۹۹۳، هم‌زمان با افزایش نگرانی‌ها درباره محتوای بازی‌های ویدیویی، در مرکز توجه قرار گرفت.

جنجال‌های مربوط به این بازی نشان داد که بحث درباره مناسب بودن بازی‌ها برای کودکان، فقط به خشونت مستقیم محدود نیست و نحوه نمایش شخصیت‌ها و موقعیت‌های داستانی هم می‌تواند محل اختلاف باشد.

۵. بازی Doom محصول ۱۹۹۳

دوم یکی از مهم‌ترین بازی‌هایی بود که در بحث‌های مربوط به شکل‌گیری سیستم رده‌بندی سنی مطرح شد. این بازی تیراندازی اول‌شخص که در سال ۱۹۹۳ منتشر شد، حتی در میان آثار خشن آن زمان هم به دلیل نمایش خشونت و مبارزه با موجودات هیولامانند، توجه زیادی را به خود جلب کرد.

دوم به‌سرعت به پدیده‌ای بزرگ در دنیای رایانه‌های شخصی تبدیل شد. بازی در میان کاربران محبوبیت زیادی پیدا کرد و روی رایانه‌های بسیاری نصب شد. محبوبیت گسترده آن باعث شد نگرانی‌ها درباره دسترسی کودکان به بازی‌های خشن بیشتر شود.

این بازی در همان دوره‌ای منتشر شد که بحث‌های مربوط به رده‌بندی سنی بازی‌ها شدت گرفته بود؛ به همین دلیل، به یکی از محورهای اصلی این گفت‌وگوها تبدیل شد.

با معرفی سیستم ESRB در سال ۱۹۹۴، نسخه کنسولی دوم برای سگا جنسیس با رده‌بندی سنی M یا «مناسب برای بزرگسالان» عرضه شد. این اتفاق نمونه‌ای از تغییر رویکرد صنعت بازی‌های ویدیویی به محتوای خشونت‌آمیز و لزوم اطلاع‌رسانی درباره مناسب بودن آن برای گروه‌های سنی مختلف بود.

۶. بازی Mortal Kombat محصول ۱۹۹۲

نوبت به یکی از مشهورترین و جنجالی‌ترین بازی‌های تاریخ می‌رسد؛ مورتال کمبت. بسیاری از ما نام این مجموعه را شنیده‌ایم و احتمالا با فینیشرهای خشن آن آشنایی داریم.

مورتال کمبت با بسیاری از بازی‌های مبارزه‌ای زمان خود تفاوت داشت. خشونت در این بازی فقط به ضربه زدن و شکست دادن حریف محدود نمی‌شد؛ هر شخصیت می‌توانست با اجرای حرکاتی ویژه، حریف خود را به شکلی خون‌آلود و اغراق‌آمیز از بین ببرد.

در آن دوران، به دلیل نبود یک سیستم یکپارچه رده‌بندی سنی، بازی در سالن‌های آرکید و روی کنسول‌ها در دسترس مخاطبان مختلف قرار داشت. همین موضوع نگرانی‌هایی را درباره دسترسی کودکان به محتوای خشن ایجاد کرد.

یکی از صحنه‌هایی که در بحث‌های آن زمان توجه زیادی به خود جلب کرد، فینیشر ساب‌زیرو بود که در آن ستون فقرات حریف از بدنش جدا می‌شد. فینیشر کانو هم شامل بیرون کشیدن قلب حریف بود. این تصاویر برای بسیاری از والدین و مسئولان نگران‌کننده بودند؛ به‌خصوص به این دلیل که کودکان می‌توانستند بدون وجود یک رده‌بندی سنی مشخص به بازی دسترسی داشته باشند.

جنجال‌های مورتال کمبت نقش مهمی در افزایش فشار برای ایجاد یک سیستم مشخص رده‌بندی سنی داشت. با معرفی ESRB، این مجموعه هم بر اساس محتوای خود در گروه سنی بالاتری قرار گرفت.

البته ایجاد سیستم رده‌بندی به معنای ممنوعیت کامل بازی‌های خشن نبود؛ هدف اصلی این بود که اطلاعات روشن‌تری درباره محتوای بازی‌ها در اختیار خانواده‌ها قرار بگیرد تا بتوانند درباره مناسب بودن آن‌ها برای کودکان تصمیم بگیرند.

جمع‌بندی

امروزه درج رده‌بندی سنی روی بازی‌های ویدیویی به موضوعی عادی تبدیل شده است و بسیاری از بازیکنان پیش از خرید یک بازی، به این برچسب توجه می‌کنند. اما در دهه ۹۰ میلادی، چنین سیستمی هنوز وجود نداشت و انتشار بازی‌هایی با محتوای خشن، نگرانی‌های زیادی را میان والدین و مسئولان ایجاد کرده بود.

بازی‌هایی مانند Techno Cop ،Splatterhouse 3 ،Lethal Enforcers ،Night Trap ،Doom و Mortal Kombat از جمله آثاری بودند که در بحث‌های آن دوران مورد توجه قرار گرفتند. هرکدام از این بازی‌ها به شکلی متفاوت، از نمایش خشونت و خون گرفته تا استفاده از تفنگ‌های شبیه‌سازی‌شده و محتوای جنجالی، به بحث درباره محدودیت‌های سنی دامن زدند.

در نهایت، همین نگرانی‌ها به شکل‌گیری سیستم ESRB در سال ۱۹۹۴ کمک کرد؛ سیستمی که امروزه با ارائه اطلاعات درباره محتوای بازی‌ها، به خانواده‌ها امکان می‌دهد انتخاب آگاهانه‌تری داشته باشند.